Bóng đá Tây Ban Nha đã đạt đến một đẳng cấp riêng.
Chiến thắng tại World Cup hôm Chủ Nhật bổ sung thêm vào danh sách dài những thành tích gần đây của đất nước này ở các giải bóng đá nam, nữ và trẻ, khẳng định sự thống trị của một hệ thống đã kiên định với bản sắc chiến thuật và phát triển tài năng tập thể.
Đội tuyển nam hiện là nhà vô địch châu Âu, huy chương vàng Olympic và hai lần vào chung kết Nations League, trong đó có một lần đăng quang. Đội tuyển nữ là đương kim vô địch World Cup và hai lần vô địch Women's Nations League. Đội cũng đã vào đến trận chung kết Euro Nữ năm 2025.
Tây Ban Nha là quốc gia đầu tiên đồng thời nắm giữ cả hai danh hiệu World Cup nam và nữ, và là đất nước duy nhất có hai lần vô địch World Cup nam trong thế kỷ này. Nước này cũng đã thắng nhiều giải trẻ trong những năm gần đây ở cả hai đội nam và nữ.
Đội tuyển nam đã liên tục giành danh hiệu kể từ khi dần được tái cơ cấu sau sự lụi tàn của thế hệ vàng từng giành chức vô địch World Cup đầu tiên năm 2010 với những cái tên như Andrés Iniesta, Xavi Hernández, Sergio Ramos và Gerard Piqué.
Những cầu thủ như Lamine Yamal, Pau Cubarsí, Rodri và Ferran Torres, tác giả bàn thắng duy nhất trong chiến thắng 1-0 trước Argentina ở trận chung kết Chủ Nhật, giờ đây đại diện cho thế hệ mới đưa La Roja trở lại đỉnh cao.
"Tôi rất xúc động khi nhìn lại," HLV Tây Ban Nha Luis de la Fuente nói. "Chúng tôi đã nói với nhau, chúng tôi đã giành được tất cả, thật tuyệt vời. Đây là một thế hệ cầu thủ đã trở thành tấm gương cho thể thao Tây Ban Nha, cho các bạn trẻ Tây Ban Nha, cho đất nước Tây Ban Nha. Cùng nhau chúng tôi mạnh mẽ hơn."
Tây Ban Nha chưa vượt qua được vòng 16 đội World Cup nam kể từ khi vô địch ở Nam Phi năm 2010. Kể từ khi de la Fuente tiếp quản năm 2022, họ gần như chưa bao giờ vắng mặt trong cuộc tranh tài ở bất kỳ giải đấu nào và chuỗi bất bại 38 trận của họ là dài nhất trong lịch sử bóng đá quốc tế nam.
Tài năng tập thể
Dù có một nhóm cầu thủ tài năng xuất sắc, chính màn trình diễn tập thể của Tây Ban Nha mới gây ấn tượng nhất và đội không cần phải dựa vào bất kỳ cá nhân nào. Họ cũng đang phát triển rất mạnh về phòng thủ với hàng thủ vững chắc và sự kiên trì không mệt mỏi trong việc giành lại bóng.
"Chúng tôi đã đối đầu với những đội tuyển quốc gia hay nhất thế giới, nhưng chúng tôi là đội bóng tốt nhất thế giới," de la Fuente nói. "Tôi rất tự hào về thế hệ cầu thủ này. Họ đã trưởng thành với ý tưởng này, trung thành với ý tưởng này, và đã cho chúng tôi thấy một tấm gương về một nhóm, một đội, một gia đình. Đây là một vinh dự."
Làm sao các đội khác có thể sao chép hệ thống Tây Ban Nha?
"Hãy đi làm việc," cựu cầu thủ Pháp Thierry Henry, bình luận viên của Fox Sports, nói sau trận chung kết. "Hãy nghĩ về cách bạn muốn thực hiện điều đó ở mọi cấp độ và chơi theo cùng một cách. Đây là lý do tại sao họ đang thống trị bóng đá thế giới ở mọi cấp độ, nam và nữ, không quan trọng, họ thực hiện theo cùng một cách."
Thành công từ hệ thống đào tạo trẻ
Làn sóng thành công gần đây có thể được theo dõi từ quyết định bổ nhiệm bất ngờ de la Fuente thay thế Luis Enrique sau khi đội bị Morocco loại ở vòng 16 đội của World Cup 2022 tại Qatar. De la Fuente khá vô danh vào thời điểm đó, nhưng liên đoàn bóng đá Tây Ban Nha biết rõ về ông.
Khi thuê ông, Tây Ban Nha thực ra đang đặt cược vào hệ thống trẻ vì de la Fuente đã dẫn dắt các đội tuyển trẻ của Tây Ban Nha trong một thời gian. Ông am hiểu quy trình của liên đoàn trong việc xây dựng bản sắc chiến thuật ở mọi cấp độ, từ dưới lên và xuyên suốt các đội nam và nữ, cho phép cầu thủ từ các đội trẻ chuyển lên đội chính một cách mượt mà.
Điều đó thể hiện rõ ở những cầu thủ như Yamal, Cubarsí, Nico Williams, Pedri và Gavi, những tài năng trẻ được kỳ vọng sẽ tiếp tục duy trì sức mạnh của đội tuyển nam Tây Ban Nha trong nhiều năm nữa.
"Khi nhìn lại tất cả những gì chúng tôi đã trải qua, bạn nhận ra quá trình này quan trọng đến mức nào," de la Fuente nói. "Chắc chắn chúng tôi không thể làm được điều chúng tôi đã làm hôm nay nếu không trải qua quá trình này với những cầu thủ này. Và đây không phải điều xảy ra trong World Cup này, nó đã diễn ra trong nhiều năm."
Bản sắc chiến thuật
Lối chơi "tiki-taka" của Tây Ban Nha, đề cao kiểm soát bóng và tập trung vào chuyền nhanh, từng dẫn đến chức vô địch World Cup 2010 và các danh hiệu Euro 2008 và Euro 2012, đã bị chỉ trích khi đội tuyển bắt đầu gặp khó khăn.
Một số người nói lối chơi đó thiếu hiệu quả, và vài HLV đã thực hiện một số thay đổi theo thời gian. Nhưng Tây Ban Nha không bao giờ từ bỏ hoàn toàn ý tưởng kiểm soát bóng để chi phối trận đấu.
Một phần thành công của de la Fuente đến từ khả năng giúp đội kết hợp thành công giữa kiểm soát bóng và hiệu quả. Điều đó thể hiện rõ khi Tây Ban Nha dẫn đầu World Cup năm nay về cả số đường chuyền lẫn số cú sút.
Tài năng huấn luyện
Thành công gần đây của de la Fuente nhanh chóng đưa ông vào nhóm các HLV người Tây Ban Nha đang dẫn dắt các đội tuyển quốc gia và giúp các câu lạc bộ phát triển khắp toàn cầu.
Pep Guardiola, Luis Enrique, Mikel Arteta, Unai Emery, Xabi Alonso và Roberto Martínez nằm trong số những HLV thành công đang truyền bá chiến thuật Tây Ban Nha khắp nơi, một dấu hiệu khác về vị thế nổi bật của đất nước này trong bóng đá toàn cầu.
"Chúng tôi đang ở đúng nơi chúng tôi muốn," de la Fuente nói. "Chúng tôi may mắn được đại diện cho một đội tuyển quốc gia tuyệt vời với những cầu thủ xuất sắc. Nhưng công lao thực sự của chúng tôi là tìm kiếm những người đồng hành tốt, những người có giá trị và nguyên tắc giúp cuộc sống dễ dàng hơn đồng thời rất tài năng. Chúng tôi sẽ tận hưởng điều này bây giờ, vì đây là lịch sử, và sau đó chúng tôi sẽ lại bắt đầu nghĩ từng trận một."
Cùng Bongdaha.com cập nhật tin tức, lịch thi đấu, kết quả bóng đá nhanh và chính xác nhất.